Giai phap tiet kiem
Chọn năm phát hành:
Chọn số báo
Tiêu điểm kinh tế - chính trị thế giới tuần đến 26/3/2021
Cập nhật: 29-3-2021

Tuần qua, trong dồn dập các sự kiện đầy âu lo và bất ổn vẫn lóe lên những tín hiệu của lạc quan và hy vọng. Sau những tranh cãi và bế tắc, nhiều vấn đề lớn  đã được khai thông. Theo đó, những xu hướng mới đã hình thành và hứa hẹn làm “thay đổi cuộc chơi” theo hướng tích cực hơn.

 

Trung Quốc: Đồng thuận chiến lược với Nga

Trung Quốc và Nga nhất trí tăng cường đồng thuận chiến lược giữa hai nước. Kết quả này đạt được tại cuộc hội đàm giữa Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị và người đồng cấp Nga X Sergei Lavrov, vừa diễn ra tại thành phố Quế Lâm (Trung Quốc). Trong tuyên bố sau cuộc gặp, Bộ trưởng Vương Nghị khẳng định, điều này phản ánh sự phối hợp mức độ cao trong quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Trung Quốc - Nga. Hai bên nhất trí củng cố tình hữu nghị truyền thống, hợp tác thiết thực và phối hợp tại các diễn đàn khu vực và quốc tế.

Hai bên cũng khẳng định sự hợp tác thiết thực đã thúc đẩy mạnh mẽ sự phát triển kinh tế - xã hội của hai nước. Đặc biệt, sự phối hợp quốc tế Nga - Trung Quốc đã đóng góp cho sự ổn định và mang đến năng lượng tích cực cho thế giới.

Về tình hình quốc tế, hai bộ trưởng nhấn mạnh, tất cả các nước cần tuân thủ mục đích và nguyên tắc của Hiến chương Liên hợp quốc, đề cao chủ nghĩa đa phương, thúc đẩy chung sống hòa bình và phát triển chung.

Trong khuôn khổ chuyến thăm, hai bên cũng đã ký kết một số thỏa thuận hợp tác song phương, tuyên bố chung về quản trị toàn cầu; đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế gác lại những bất đồng, xây dựng đồng thuận, tăng cường phối hợp, bảo vệ hòa bình thế giới và sự ổn định địa chiến lược.

Theo giới quan sát, chuyến thăm lần này của Bộ trưởng Ngoại giao Nga S.Lavrov cho thấy Mátxcơva và Bắc Kinh đang ngày càng xích lại gần nhau, thể hiện sự ổn định trong quan hệ song phương. Thời gian qua, hai nước cũng có nhiều bước đi thực tế để thắt chặt quan hệ hợp tác, như: Thúc đẩy sử dụng đồng tiền của nhau trong giao dịch thương mại, với thành tựu là lần đầu tiên đồng USD chiếm chưa tới 50% các giao dịch giữa Nga và Trung Quốc trong năm 2020; hợp tác xây dựng đường ống dẫn khí đốt quy mô lớn xuyên Siberia; xây dựng Trạm nghiên cứu mặt trăng quốc tế (ILRS)...

Việc tăng cường gắn kết chặt chẽ như vậy được cho là nhằm chủ động đối phó với những diễn biến gần đây trên bản đồ chính trị - kinh tế thế giới, đặc biệt là sức ép từ các biện pháp trừng phạt thương mại của phương Tây.

Mặc dù một số phân tích vẫn có quan điểm thận trọng về con đường hợp tác phía trước trong bối cảnh Nga - Trung Quốc tuy có nhiều lợi ích chung nhưng đều muốn duy trì vai trò điều phối trong việc thực hiện các chính sách riêng, song không thể phủ nhận mối quan hệ chặt chẽ giữa hai nền kinh tế lớn, có sự vững vàng về chính trị, sẽ là nền tảng vững chắc đối với sự ổn định chung của khu vực.

 

Hội đàm cấp cao Mỹ - Trung: Chưa thu hẹp được bất đồng

Hội đàm cấp cao Mỹ - Trung là cuộc gặp quan trọng đầu tiên theo hình thức trực tiếp giữa hai nước dưới thời chính quyền của Tổng thống Mỹ Joe Biden sau 4 năm quan hệ song phương rơi xuống mức thấp nhất. Tham dự cuộc hội đàm, về phía Mỹ có Ngoại trưởng Antony Blinken và Cố vấn An ninh quốc gia Jake Sullivan, về phía Trung Quốc có Ủy viên quốc vụ Dương Khiết Trì và Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Vương Nghị.

Ngay trước thềm cuộc hội đàm, giới chuyên gia đã không đặt nhiều kỳ vọng về việc Mỹ và Trung Quốc sẽ đạt được kết quả nhất định khi hai bên vẫn còn quá nhiều bất đồng cũng như sẽ giữ vững lập trường trong nhiều vấn đề.

Hiện tại, căng thẳng trong quan hệ Mỹ - Trung Quốc vẫn ở mức cao, nhiều lĩnh vực hợp tác song phương bị xáo trộn đáng kể dưới thời chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump, trong đó phải kể đến việc áp thuế trừng phạt lẫn nhau và những bất đồng từ quốc phòng tới công nghệ. Trên thực tế, nếu quan hệ Mỹ - Trung không “hạ nhiệt”, cả hai phía đều phải gánh chịu những thiệt hại. Các công ty của Trung Quốc đều là những khách hàng lớn trong lĩnh vực công nghệ của Mỹ và sinh viên Trung Quốc chiếm tới 1/3 tổng số sinh viên quốc tế học tại các trường đại học của Mỹ. Một số lượng lớn sinh viên Trung Quốc sau khi ra trường quay trở lại làm việc cho các công ty công nghệ của Mỹ, giúp chi phí dành cho nhân lực của những công ty này được giảm đáng kể. Theo báo cáo mới đây của Phòng Thương mại Mỹ, xứ Cờ hoa có thể thiệt hại 1.000 tỷ USD giá trị sản xuất và khả năng cạnh tranh toàn cầu trong dài hạn nếu tiếp tục chính sách cứng rắn với Trung Quốc. Ở chiều ngược lại, là quốc gia xuất khẩu, Trung Quốc đã gánh chịu thiệt hại lên tới hàng trăm tỷ USD trong hơn 2 năm qua. Số lao động mất việc làm lên tới hơn 2 triệu người.

Do có quá nhiều bất đồng nên cả Mỹ và Trung Quốc đều không đặt nhiều kỳ vọng vào kết quả đạt được trong hội đàm. Tuy nhiên, các nhà phân tích cho rằng, vẫn còn dư địa hợp tác cho hai nước trong một số lĩnh vực như đẩy lùi đại dịch Covid-19, ứng phó với biến đổi khí hậu và khôi phục cơ chế trao đổi bị gián đoạn. Ngoài ra, cuộc gặp lần này là tiền đề để hai nước nối lại các cuộc tiếp xúc cấp cao nhằm tìm kiếm điểm chung, gác lại bất đồng và cùng nhau hướng tới tương lai.

 

Triều Tiên phóng tên lửa hành trình

TTXVN và các hãng tin nước ngoài dẫn các nguồn tin giới chức Mỹ cho biết, cuối tuần trước Triều Tiên đã phóng hai tên lửa hành trình tầm ngắn ra ngoài khơi bờ biển Hoàng Hải, trong vụ thử vũ khí đầu tiên sau khi chính quyền mới nhậm chức ở Mỹ. Ngày 24-3, Hội đồng tham mưu trưởng liên quân Mỹ cũng xác nhận thông tin nêu trên. Một quan chức cấp cao Mỹ cho biết, đây không phải tên lửa đạn đạo; vụ phóng tên lửa của Triều Tiên không vi phạm các nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, mà chỉ là hoạt động thử nghiệm vũ khí thông thường. 

Chính phủ Nhật Bản nhận định, các vật thể bay mà Triều Tiên phóng đi có thể đã rơi xuống khu vực ngoài lãnh hải và vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Nhật Bản. Thủ tướng Nhật phản đối mạnh mẽ động thái từ Triều Tiên.

Bộ Chỉ huy Thái Bình Dương của quân đội Mỹ ra tuyên bố nhấn mạnh, các vụ phóng tên lửa của Triều Tiên cho thấy rõ mối đe dọa từ chương trình vũ khí của Bình Nhưỡng đối với các nước láng giềng và cộng đồng quốc tế. Mỹ đang theo sát tình hình và tham khảo ý kiến của các đồng minh.

Trả lời câu hỏi về vụ thử tên lửa của Triều Tiên, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói rằng, duy trì hòa bình và ổn định trên bán đảo Triều Tiên là mục tiêu chung của toàn nhân loại.

Trong thông cáo báo chí sau cuộc hội đàm với người đồng cấp Hàn Quốc, Bộ trưởng Ngoại giao Nga kêu gọi nỗ lực nhằm duy trì hòa bình trên bán đảo Triều Tiên, đồng thời phản đối mọi hoạt động quân sự trong khu vực. 

 

 

Trung Quốc - EU ăn miếng trả miếng

Trung Quốc tìm đến châu Âu như một đối tác thân thiện khi các nhà lãnh đạo của lục địa này cố gắng không bị cuốn vào cuộc chiến của Tổng thống Mỹ Donald Trump với Bắc Kinh về thương mại, công nghệ và nhân quyền.   

Hôm 22/3, giấc mơ đó đã vỡ tan khi Liên minh châu Âu (EU) nhập cuộc cùng với Mỹ, Anh và Canada áp đặt cấm vận lên các quan chức Trung Quốc với cáo buộc họ vi phạm nhân quyền ở Tân Cương.

Bắc Kinh lập tức đáp trả, ban lệnh trừng phạt 10 cá nhân cùng 4 thực thể EU, trong đó có các quan chức, nhà ngoại giao, học giả và chính trị gia, vì "làm tổn hại nghiêm trọng chủ quyền và lợi ích của Trung Quốc" liên quan đến vấn đề Tân Cương. 

Theo hãng tin AP, thời điểm trừng phạt mang tính biểu tượng. Nó nêu bật sự hợp tác Mỹ - EU 2 tháng sau khi ông Trump, người coi nhẹ liên minh xuyên Đại Tây Dương, rời khỏi Nhà Trắng, và ông Joe Biden, người muốn thành lập một liên minh đối phó với Trung Quốc, lên nắm quyền.

Lệnh trừng phạt hôm 22/3 là lần đầu tiên EU chống lại Trung Quốc kể từ năm 1989.

Động thái của châu Âu diễn ra sau những bất bình gia tăng về thương mại và nhân quyền khiến thái độ đối với Trung Quốc trở nên tồi tệ. Các đề xuất trước đó nhằm chỉ trích hồ sơ nhân quyền của Trung Quốc đã bị Hungary và Hy Lạp phủ quyết, có thể là vì muốn tránh làm gián đoạn các mối quan hệ thương mại và đầu tư.

Nhìn rộng hơn, mâu thuẫn phản ánh một sự suy giảm trong quan hệ của Trung Quốc với phương Tây và các nước láng giềng châu Á, trong đó có Ấn Độ, khi Bắc Kinh theo đuổi các chính sách chiến lược và thương mại quyết đoán hơn.

 

Tắc kênh đào Suez là mối đe dọa mới tới chuỗi cung ứng toán cầu

Hôm 23/3, một trong những con tàu chở container lớn nhất thế giới mắc kẹt ở Kênh đào Suez đã làm xáo trộn thị trường hàng hóa và đe dọa làm đổ bể chuỗi cung ứng toàn cầu vốn đang gặp khó khăn.

Ever Given, con tàu container dài 400 mét do Tập đoàn Evergreen có trụ sở tại Đài Loan vận hành, đã bị mắc kẹt tại một trong những huyết mạch vận chuyển nhộn nhịp nhất thế giới, làm tắc nghẽn tuyến đường vận chuyển ngắn nhất từ ​​châu Á đến châu Âu. Cơ quan quản lý kênh đào Suez của Ai Cập đổ lỗi rằng sự cố này là do tầm nhìn hạn chế từ một cơn bão cát.

Tám chiếc tàu kéo đã vận hành hết công suất để nỗ lực giải cứu con tàu. Theo hãng tin AP, nỗ lực để mở lại con kênh sẽ mất ít nhất hai ngày, nhưng thời gian để phục hồi hoàn toàn vẫn còn là một câu hỏi bỏ ngỏ.

Theo cơ quan quản lý kênh đào, gần 19.000 con tàu tàu đã đi qua Kênh đào Suez vào năm ngoái, tương đương hơn 50 lượt tàu mỗi ngày.

Khoảng 12% khối lượng thương mại thế giới đi qua kênh đào, bao gồm lượng lớn dầu thô và khí đốt tự nhiên. Không chỉ các tàu chở dầu đi về phía Bắc từ các nước Vịnh Ba Tư đến châu Âu, nhiều tàu chở của Nga còn đi về phía Nam thông qua kênh đào nối liền với các điểm ở châu Á.

Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Hoa Kỳ, đường ống Sumed cùng ga cuối tại Kênh đào Suez xử lý tới 9% lượng dầu vận chuyển trên toàn cầu và 8% lượng khí đốt tự nhiên hóa lỏng.

Theo dữ liệu từ các trang web theo dõi tàu, các con tàu đang bị ùn tắc ở cả hai đầu của Kênh đào Suez. Chậm trễ một vài ngày nghĩa là khoảng thời gian dài trước khi lưu thông trở lại bình thường.

Nếu quá trình mở lại tuyến đường thủy bị đình trệ, các con tàu chỉ còn hai lựa chọn: chờ ở cửa kênh hoặc đi vòng quanh Mũi Hảo Vọng của Nam Phi với hàng nghìn km. Lựa chọn thứ hai sẽ làm trì hoãn việc vận chuyển hàng hóa lên đến khoảng một tuần.

Thị trường dầu mỏ đã có những phản ứng rõ rệt. Giá dầu Brent đã tăng 3% vào thứ Tư do lo ngại về nguồn cung bị thắt chặt. Tại New York, giá dầu thô giao tháng 5 tăng 5%.

Cổ phiếu hãng vận tải hàng đầu thế giới của Đan Mạch - A.P. Moller-Maersk đã giảm hơn 9% vào thứ Tư so với mức đóng cửa hôm thứ Hai. Trong khi đó, các nhà đầu tư đã mua vào tiền tệ của các quốc gia giàu tài nguyên như Canada và Úc.

Các công ty trong các ngành bị ảnh hưởng như năng lượng và logistics. Các cơ quan chính phủ đang chạy đua để thu thập thông tin về tình hình và đánh giá thiệt hại có thể xảy ra. Công ty phân tích dầu mỏ Vortexa cho biết việc tắc nghẽn có thể ảnh hưởng đến 10 tàu chở dầu chở tổng cộng 13 triệu thùng dầu thô, theo Reuters.

Các công ty vận tải biển vẫn chưa tính đến tác động có thể xảy ra từ việc tắc nghẽn Suez đến giá cước của họ. Nhưng vụ việc có thể ảnh hưởng đến các công ty logistics và gây bất ổn lên thị trường vận tải biển.

Chuỗi cung ứng toàn cầu đang phải chịu áp lực từ nhiều yếu tố, từ sự thiếu hụt chất bán dẫn đến tình trạng đóng băng sâu và cúp điện quy mô lớn ở Texas. Toyota Motor đã tạm dừng một nhà máy ở Cộng hòa Séc trong 14 ngày. Ford Motor thông báo rằng thiệt hại sản xuất ở Mỹ và châu Âu có thể làm giảm lợi nhuận trước thuế cả năm tới 2,5 tỷ USD. Sự gián đoạn kéo dài tại kênh đào Suez có thể tạo thêm gánh nặng cho sự phục hồi của nền kinh tế toàn cầu trước những ảnh hưởng của đại dịch Covid-19.

 

Lãnh đạo doanh nghiệp toàn cầu lạc quan về tăng trưởng kinh tế năm 2021

Một năm trôi qua kể từ thời điểm Covid-19 được tuyên bố là đại dịch toàn cầu, lãnh đạo các doanh nghiệp trên thế giới đang thể hiện sự lạc quan kỷ lục về triển vọng phục hồi kinh tế thế giới.

Đây là nội dung nổi bật thu được từ cuộc khảo sát “Lãnh đạo doanh nghiệp toàn cầu” lần thứ 24 do công ty kiểm toán hàng đầu thế giới PricewaterhouseCoopers (PwC) thực hiện. Khảo sát của PwC tiếp cận 5.050 giám đốc điều hành (CEO) từ 100 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới trong hai tháng đầu năm 2021.

Theo đó, 76% lãnh đạo doanh nghiệp dự đoán tăng trưởng kinh tế sẽ cải thiện trong năm 2021, tỷ lệ này đã tăng đáng kể so với 22% vào năm 2020 và 42% trong năm 2019 và là mức độ lạc quan cao nhất ghi nhận được kể từ khi câu hỏi này được đưa vào khảo sát từ năm 2012. Trong đó, khu vực Bắc Mỹ và Tây Âu ghi nhận tỷ lệ cao nhất các CEO lạc quan về tăng trưởng toàn cầu, với lần lượt 86% và 76%. Tỷ lệ này đối với các CEO khu vực châu Á - Thái Bình Dương là 73%.

Đáng chú ý, các CEO đã lạc quan hơn về triển vọng tăng trưởng của doanh nghiệp trong năm nay. Khoảng 36% cho biết, “rất tự tin” về triển vọng tăng trưởng của doanh nghiệp trong 12 tháng tới, tỷ lệ này cao hơn đáng kể so với mức 27% vào năm 2020.

Cùng với đó, nhiều CEO (36% số người được hỏi) có dự định sử dụng tự động hóa và công nghệ để nâng cao năng lực cạnh tranh cho nguồn nhân lực, cao gấp đôi so với tỷ lệ ghi nhận vào năm 2016. Các nhà lãnh đạo doanh nghiệp cũng đánh giá, an ninh mạng - đặc biệt là các cuộc tấn công bằng mã độc, chính sách thuế bất ổn và thông tin sai lệch sẽ là những mối đe dọa lớn nhất với doanh nghiệp trong năm 2021.

Ông Bob Moritz, Chủ tịch Toàn cầu của PwC, cho biết: Trong một năm biến động vừa qua, các CEO đã phải nhìn nhận, thiết lập lại hoạt động cũng như phương thức vận hành của doanh nghiệp, đồng thời giải quyết trăn trở về bảng cân đối kế toán, hỗ trợ các nhân viên vượt qua tình cảnh khó khăn.

Cho rằng các CEO hiện nay đang phải đối mặt với hai thách thức cơ bản là xây dựng niềm tin với các bên liên quan và xây dựng khả năng thích ứng cho doanh nghiệp nhằm tạo ra kết quả bền vững trong điều kiện môi trường kinh doanh đang thay đổi nhanh chóng, ông Moritz nhấn mạnh, những yếu tố này cho phép các doanh nghiệp vượt qua đại dịch trở nên mạnh mẽ, có khả năng thích ứng và hiệu quả cao, tăng cường sức chống chịu trước những cú sốc trong tương lai.

Các tin khác
Trung Tâm Thông Tin Công nghiệp và Thương Mại - Bộ Công Thương(VITIC)
Giấy phép của Bộ Thông tin và Truyền thông số 93/GP-TTĐT cấp ngày 9/7/2015.
Địa chỉ: Tầng 5, Tòa nhà Bộ Công thương, 655 Phạm văn Đồng, Quận Bắc Từ liêm, Hà nội . 
Điện thoại: (024) 39746023/39780280/39745193/  - Fax: (024) 39762593 
Email:ttgcvattu1989@gmail.com