Giai phap tiet kiem
Chọn năm phát hành:
Chọn số báo
Tiêu điểm kinh tế - chính trị thế giới tuần đến 31.1.2020
Cập nhật: 31-1-2020

Thế giới tuần qua đổ dồn sự chú ý tới những thông tin về đợt bùng phát chủng mới của virus corona (2019-nCoV) gây ra nhiều trường hợp tử vong tại Trung Quốc và các ca nhiễm bệnh đã xuất hiện tại ít nhất 18 quốc gia trên thế giới. Điều này khiến WHO phải ban bố tình trạng y tế khẩn cấp toàn cầu. Chủ tịch Ngân hàng Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) cảnh báo, dịch bệnh là một mối đe dọa đối với triển vọng kinh tế toàn cầu, vừa mới khởi sắc trong những tháng gần đây.

Dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của vi rút corona gây ra: Kinh tế thế giới bắt đầu bị tổn thất


Trong khi Trung Quốc và các quốc gia trên thế giới đang nỗ lực ứng phó với dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của vi rút corona gây ra thì thảm họa này đã và dự kiến sẽ gây ra những thiệt hại nặng nề không chỉ với nền kinh tế Trung Quốc mà cả thế giới.

Bộ Giao thông Trung Quốc thông báo, giao thông đường sắt ngày 25-1 (mùng 1 Tết Nguyên đán) sụt giảm 42% so với cùng kỳ năm ngoái. Số lượng chuyến bay thương mại giảm 42% và tổng giao thông toàn quốc trượt dốc 29%. Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) ước tính đại dịch viêm đường hô hấp cấp (SARS) năm 2003 đã khiến kinh tế Trung Quốc thiệt hại 20 tỷ USD. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, quy mô nền kinh tế Trung Quốc đã lớn gấp 6 lần so với năm 2003. Vì vậy, tác động của bệnh dịch với kinh tế nước này sẽ nghiêm trọng hơn.

Trên thế giới, các sàn giao dịch chứng khoán đỏ rực do giới đầu tư lo ngại ảnh hưởng tiêu cực của dịch bệnh. Trong phiên giao dịch ngày 28-1, chỉ số chứng khoán Nhật Bản Nikkei 225 đã giảm 199,23 điểm (0,85%), phiếu tương lai chứng khoán Nhật Bản cũng giảm 170 điểm, chỉ số Shanghai Se giảm 84,226 (2,75%), S&P 500 giảm 51,84 (1,57%), DAX Index giảm 2,74%… Trái phiếu Bộ Tài chính Mỹ cũng tụt 5 điểm cơ sở, xuống 1,6218%, mức thấp nhất kể từ tháng 10-2019. Theo giới chuyên môn, dòng vốn hiện đang đổ dồn sang vàng hay USD, khiến các tài sản an toàn hơn này đều tăng giá. Mở cửa phiên giao dịch sáng 28-1, giá vàng thế giới ở mốc 1.581,20 USD/ounce.

Bên cạnh thị trường tài chính, nguồn khách du lịch từ Trung Quốc suy giảm được dự báo sẽ khiến nhiều nền kinh tế gặp khó khăn. Ngay tại Trung Quốc, các công ty lữ hành hiện đã bị cấm tổ chức đoàn du lịch và hoạt động bán vé máy bay, phòng khách sạn cho công dân có ý định du lịch ra nước ngoài. Trong khi đó, nhiều quốc gia cũng ban bố những hạn chế nhất định với du khách Trung Quốc. Trước thực tế trên, giới chức Thái Lan cảnh báo ngành Du lịch nước này có thể tổn thất hơn 3 tỷ USD trong bối cảnh 27% khách du lịch tới Thái Lan là người Trung Quốc. Các quốc gia với tỷ lệ du khách Trung Quốc cao cũng rơi vào tình trạng tương tự, trong đó có Nhật Bản (30%), Campuchia (38%)…

Nếu dịch bệnh kéo dài, du lịch châu Âu cũng chịu thiệt hại nặng nề. Giới phân tích nhận định, nếu dịch tiếp tục bùng phát, ngành hàng không, khách sạn, vui chơi giải trí sẽ bị tác động nghiêm trọng trong khi doanh thu của các nhãn hàng xa xỉ vốn bị chi phối khá lớn bởi khách du lịch Trung Quốc cũng bị ảnh hưởng nặng nề.

Nguy hiểm hơn, với vị trí là nhà cung cấp nguyên liệu sản xuất lớn và là thị trường đông dân nhất thế giới, hoạt động xuất, nhập khẩu và sản xuất của nhiều quốc gia chắc chắn sẽ suy giảm đáng kể nếu Trung Quốc gặp “sự cố”. Mới đây, Bộ trưởng Kinh tế Nhật Bản Yasutoshi Nishimura đã bày tỏ quan ngại về vấn đề này trong bối cảnh Trung Quốc là thị trường xuất khẩu lớn thứ 2 của Nhật Bản và là thị trường khổng lồ cho các nhà bán lẻ nước này. Chỉ riêng Honda đã có tới 3 nhà máy tại tâm dịch Vũ Hán trong khi hệ thống trung tâm thương mại Aeon tại thành phố thuộc tỉnh Hồ Bắc này cũng phải đóng cửa tạm thời.

Với diễn biến phức tạp của dịch bệnh, nếu các quốc gia không sớm có chính sách phù hợp, năm 2020 có thể sẽ đi vào lịch sử thế giới như một đợt suy thoái mới với mức thiệt hại vượt xa con số 40 tỷ USD mà đại dịch SARS từng gây ra hồi năm 2003.

Nghị viện châu Âu phê chuẩn Thỏa thuận Brexit, Anh chính thức rời EU ngày 31-1


Ngày 29-1 (rạng sáng 30-1 theo giờ Việt Nam), Nghị viện châu Âu (EP) đã thông qua Thỏa thuận Anh rời khỏi Liên minh châu Âu (còn gọi là Thỏa thuận Brexit), qua đó hoàn thành bước cuối cùng để nước Anh chấm dứt tư cách thành viên của khối này. Như vậy 23h00 giờ GMT ngày 31/1/2020 (6h sáng 1/2 giờ Việt Nam), nước Anh chính thức ra khỏi Liên minh châu Âu (EU), chấm dứt 47 năm là thành viên của khối thương mại khu vực lớn nhất hành tinh này.

Theo nguồn tin từ Nghị viện châu Âu, với kết quả 621 phiếu thuận, 49 phiếu chống và 13 phiếu trắng, EP đã chính thức phê chuẩn Thỏa thuận Brexit, mở đường cho Anh rời khỏi "mái nhà chung" EU đúng kế hoạch vào ngày 31-1 này.

Về phương diện luật pháp, đây là bước cuối cùng trong tiến trình phức tạp để Anh rời khỏi khối này.

Động thái trên diễn ra sau khi ngày 24-1, Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel đã ký thỏa thuận về việc Anh rời khỏi EU. Phát biểu với báo giới, bà Ursula von der Leyen nói rằng EU mong muốn sẽ "vẫn là người bạn tốt, đối tác tốt với Vương quốc Anh. Vì nhiều lợi ích chung, chúng tôi muốn thúc đẩy một mối quan hệ đối tác mật thiết (với London). Về thương mại, EU sẽ xem xét một Thỏa thuận thương mại tự do với Anh, theo đó đưa các biểu thuế và hạn ngạch về mức không (0%)".

Phát biểu sau khi kết quả bỏ phiếu được công bố, Chủ tịch Nghị viện châu Âu (EP) David Maria Sassoli cho biết các nhà lập pháp EU "rất buồn" khi chứng kiến quốc gia thành viên Anh rời khỏi khối. Ông nói: "Chúng tôi đánh giá cao mọi công việc mà Anh đã làm trong những năm qua. Các bạn rời khỏi Liên minh châu Âu, song các bạn vẫn là một phần của châu Âu".

Bước tiếp sau đó là London và EU sẽ khởi động các cuộc đàm phán thương mại. Ông Johnson tuyên bố London sẵn sàng khởi động các cuộc đàm phán này "càng sớm càng tốt" sau ngày 31-1.

Sau khi rời EU, nước Anh sẽ bước vào giai đoạn 11 tháng chuyển tiếp để London và EU thảo luận quy chế quan hệ trong tương lai. Anh sẽ vẫn là một thành viên của liên minh thuế quan và thị trường đơn nhất, tức là hoạt động thương mại vẫn diễn ra bình thường ở giai đoạn này.

Anh mong muốn mối quan hệ trong tương lai với Liên minh châu Âu (EU) dựa trên sự hợp tác hữu nghị. Đây là khẳng định của người phát ngôn Thủ tướng Anh đưa ra ngày 21-1, khi được hỏi về thông tin cho rằng London có thể bị phạt nếu vi phạm những điều khoản của thỏa thuận thương mại tương lai với EU. 

Ngày 20-1, Ủy ban châu Âu (EC) đã đề xuất chế tài thương mại đối với Anh trong tương lai. Theo đó, Anh có thể bị phạt hoặc mất quyền tiếp cận ưu đãi vào thị trường châu Âu nếu vi phạm cam kết thương mại.

Đây là động thái của EU nhằm bảo đảm thương mại và các hoạt động tương lai với Anh hậu Brexit được bảo đảm bằng các điều khoản chặt chẽ, cho phép mỗi bên hành động quyết đoán để bảo vệ lợi ích của mình trong trường hợp bên kia vi phạm cam kết.

Ngày 15-1, tân Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen khẳng định Liên minh châu Âu (EU) sẵn sàng "làm việc ngày và đêm" để có thể đạt được một thỏa thuận thương mại hậu Brexit với Anh vào hạn chót cuối năm nay. 

Phát biểu trong khuôn khổ chuyến thăm Ireland, Chủ tịch EC cho biết sau khi hoàn tất tham vấn tại Brussels và sau khi EU phê chuẩn quyết định ủy thác đàm phán, tiến trình đàm phán chính thức sẽ bắt đầu vào cuối tháng 2 hoặc đầu tháng 3 tới.

Chủ đề bao trùm trong tiến trình này sẽ xoay quanh câu hỏi nước Anh tuân thủ chặt chẽ các nguyên tắc và quy định của EU như thế nào hậu Brexit.

Như vậy, có thể nói nước Anh chưa thể hoàn thành việc rời EU vào ngày 31/1 và câu chuyện Brexit sẽ còn tiếp diễn trong cả năm 2020, thậm chí dài hơn nữa. Hồi kết câu chuyện Brexit, trên thực tế là đoạn đầu của một chặng đường phía trước cũng gập ghềnh không kém đối với nước Anh.

Fed giữ nguyên lãi suất chuẩn trong cuộc họp chính sách tiền tệ tháng 1


Rạng sáng ngày 30/1 (theo giờ Hà Nội) Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã kết thúc cuộc họp chính sách đầu tiên của thể chế tài chính này trong năm 2020 với quyết định giữ nguyên lãi suất quĩ dự trữ Liên bang (FFR) trong vùng mục tiêu 1,5 - 1,75%.

Quyết định trên đánh dấu lần thứ hai liên tiếp Fed không thay đổi lãi suất chuẩn sau ba lần giảm liên tục trong năm 2019. Đây là loại lãi suất dùng để xác định lãi suất liên ngân hàng, lãi suất cho vay mua nhà, thẻ tín dụng và nhiều khoản vay khác tại Mỹ.

Ủy ban Thị trường mở Liên bang (FOMC) đánh giá rằng lập trường hiện tại của chính sách tiền tệ là phù hợp để hỗ trợ sự mở rộng hoạt động kinh tế bền vững, điều kiện thị trường lao động mạnh mẽ và lạm phát trở lại mục tiêu 2% .

Thông báo của Fed sau cuộc họp chính sách tiền tệ tháng 1 không có nhiều thay đổi so với cuộc họp hồi tháng 12/2019.

Một trong những thay đổi trong tuyên bố của FOMC là điều chỉnh từ ngữ để phản ánh chính sách hiện tại hướng đến "đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2%" thay vì "đưa lạm phát tiệm cận mức mục tiêu 2%".

Trong những tháng gần đây, các quan chức Fed đã bày tỏ lo ngại về việc không thể đưa lạm phát lên mức 2%. Người tiêu dùng hoan nghênh một mặt bằng giá cả ổn định nhưng Fed lo ngại rằng lạm phát thấp sẽ kéo theo lãi suất thấp, hạn chế dư địa cắt giảm lãi suất trong trường hợp nền kinh tế suy thoái.

Các quan chức Fed kì vọng sẽ nâng lạm phát lên cao hơn bằng cách cam kết giữ lãi suất chuẩn ở mức thấp.

Cũng trong cuộc họp lần này, Fed không đưa ra hướng dẫn mới về chương trình mua 60 tỉ USD trái phiếu chính phủ Mỹ hàng tháng để đảm bảo thanh khoản trong ngắn hạn cho hệ thống ngân hàng. Chương trình sẽ kéo dài ít nhất đến tháng 4.

Mặc dù Fed giữ nguyên lãi suất chuẩn, nhưng trước đó họ đã điều chỉnh lãi suất tiền gửi dự trữ bắt buộc. Cụ thể, Fed đã tăng lãi suất cho lượng tiền gửi dự trữ vượt mức của các ngân hàng tại NHTW (được gọi là IOER) 5 điểm cơ bản, từ 1,55% lên 1,6%. 

Sự điều chỉnh này được đánh giá mang tính kĩ thuật để giữ lãi suất chuẩn về gần giữa biên lãi suất mục tiêu hơn.

Trong thông báo sau cuộc họp, Fed không đề cập đến sự ảnh hưởng của dịch bệnh viêm phổi do virus corona mới (2019-nCoV) bùng phát tác động xấu đến kinh tế toàn cầu. 

Việc virus corona mới bùng phát tại Trung Quốc và lây lan sang nhiều nước khác khiến các nhà hoạch định chính sách lo ngại nền kinh tế lớn thứ hai thế giới giảm tốc, kéo theo tác động đến kinh tế toàn cầu. 

Hiện nhiều cơ sở kinh doanh tại Trung Quốc đang đóng cửa, du lịch bị hạn chế và các hãng hàng không lớn trên thế giới hủy chuyến bay tới nước này trong bối cảnh chính quyền Bắc Kinh nỗ lực khống chế dịch bệnh khiến hàng nghìn người bị nhiễm và hơn 100 người tử vong.

Tổng thống Mỹ chính thức công bố Kế hoạch hòa bình Trung Đông


Ngày 28-1 (rạng sáng 29-1 theo giờ Hà Nội), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã công bố "Kế hoạch hòa bình Trung Đông," kế hoạch mà ông cho rằng là một bước tiến lớn đối với hòa bình ở Trung Đông.

Tổng thống Trump cho biết, ông đã có các cuộc nói chuyện với các nhà lãnh đạo Israel và khẳng định tầm nhìn của ông mang đến cơ hội đôi bên cùng có lợi, một giải pháp hai nhà nước thực tế nhằm giải quyết nguy cơ quốc gia Palestine đối với an ninh của Israel.

Theo kế hoạch của Tổng thống Trump, Jerusalem sẽ tiếp tục là thủ đô không chia cắt và vô cùng quan trọng của Isarel.

Mặc dù ông Trump tuyên bố đây là "kế hoạch tốt" và "có sự ủng hộ về cơ bản đối với Palestine", song người dân Palestine đã kiên quyết bác bỏ kế hoạch này và chỉ trích Tổng thống Mỹ thiên vị Israel.

Trước đó, Mỹ đã công bố phần kinh tế trong "Kế hoạch hòa bình Trung Đông" với đề xuất đầu tư 50 tỷ USD vào Bờ Tây, Dải Gaza và một số nước trong khu vực nhưng vẫn giữ bí mật về phần chính trị.

Một số nguồn tin cho biết Mỹ có thể ủng hộ Israel giữ lại tất cả các khu định cư Do Thái tại Bờ Tây. Điều này không phù hợp nguyên tắc giải quyết xung đột Israel-Palestine dựa trên đường biên giới trước năm 1967. Nhiều nước Arập cũng đã bác bỏ một kế hoạch như vậy của Mỹ.

Kinh tế Mỹ đạt mức tăng trưởng 2,3% trong quý IV-2019


Ngày 31-1, The New York Times dẫn số liệu của Chính phủ Mỹ công bố cho thấy, tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của nước này chỉ đạt mức tăng trưởng 2,3% trong năm 2019. 

Con số này thua tốc độ tăng trưởng 2,9% trong năm 2018 và không đạt mục tiêu tăng trưởng 3% mà Nhà Trắng đặt ra cho năm 2019. Đà tăng trưởng chậm của nền kinh tế hàng đầu thế giới trong năm ngoái được cho là hệ quả trực tiếp của những căng thẳng thương mại giữa Mỹ và các nước khác trên thế giới, đặc biệt là Trung Quốc. 

Thực tế nói trên đã tạo ra những bất ổn khiến các doanh nghiệp ngần ngại trong đầu tư, cũng như lượng hàng hóa xuất khẩu giảm mạnh và chi phí sản xuất gia tăng. Bên cạnh đó, trong lĩnh vực sản xuất, việc tập đoàn sản xuất máy bay hàng đầu là Boeing phải ngừng sản xuất dòng máy bay 737 MAX do hai vụ tai nạn thảm khốc khiến 346 người thiệt mạng cũng phủ bóng u ám lên nền kinh tế Mỹ. 

Thông thường, tháng 12 là giai đoạn bán máy bay tốt nhất của tập đoàn này, với khoảng 234 chiếc tới tay khách hàng trong tháng cuối cùng năm 2018. Cùng kỳ năm 2019, con số này chỉ là 3 chiếc. Khó khăn của Boeing cũng ảnh hưởng tới hàng loạt doanh nghiệp lớn trong lĩnh vực cung ứng trên khắp nước Mỹ, tạo ra hiệu ứng lan tỏa đáng lo ngại. 

Cũng theo các số liệu công bố, đầu tư doanh nghiệp tại Mỹ đã sụt giảm mạnh trong năm 2019, chỉ ở mức 2,1% trong khi tỷ lệ này trong năm 2018 đạt mức tăng 6,1%. Mặc dù vậy, người tiêu dùng nước này vẫn đang tỏ ra lạc quan, mạnh tay chi tiêu, trong đó bao gồm cả việc mua nhà ở.

(TTGCVT tổng hợp)

Các tin khác
Trung Tâm Thông Tin Công nghiệp và Thương Mại - Bộ Công Thương(VITIC)
Giấy phép của Bộ Thông tin và Truyền thông số 93/GP-TTĐT cấp ngày 9/7/2015.
Địa chỉ: Tầng 5, Tòa nhà Bộ Công thương, 655 Phạm văn Đồng, Quận Bắc Từ liêm, Hà nội . 
Điện thoại: (024) 39746023/39780280/39745193/  - Fax: (024) 39762593 
Email:ttgcvattu1989@gmail.com