Giai phap tiet kiem
Chọn năm phát hành:
Chọn số báo
Tiêu điểm kinh tế - chính trị thế giới tuần đến 3/5/2019
Cập nhật: 3-5-2019

Tuần qua, truyền thông quốc tế tập trung chính vào những biến động chính trị tại Venezuela. Các quan chức của chính quyền Trump kỳ vọng ngày 1/5 sẽ là khởi đầu cho sự sụp đổ của Tổng thống Nicolas Maduro cùng các nhân vật cấp cao trong chính phủ khi phe đối lập phát động cuộc nổi dậy với sự hậu thuẫn của quân đội. Tuy nhiên, những cuộc đào ngũ được hứa hẹn đã không xảy ra, cuộc nổi dậy của quân đội không thành và Maduro dường như vẫn nắm quyền chỉ huy quốc gia Nam Mỹ.

Lần thứ ba trong năm nay, phe đối lập ở Venezuela đã thất bại trong âm mưu tiếm quyền. 

Phe đối lập ở Venezuela thất bại trong âm mưu đảo chính


Tình hình chính trị xã hội Venezuela đang diễn biến hết sức căng thẳng sau khi ông Guaido tự phong là “tổng thống lâm thời” của nước này hôm 23-1. Ngay sau đó, Mỹ cùng với một loạt các nước Mỹ Latinh và châu Âu đã công nhận vai trò của ông Guaido, trong khi nhiều nước như Nga, Belarus, Bolivia, Iran, Trung Quốc, Cuba, Nicaragua, Syria và Thổ Nhĩ Kỳ... tiếp tục bày tỏ sự ủng hộ đối với Tổng thống Maduro.

Quốc hội lập hiến Venezuela hồi đầu tháng 4 đã thông qua nghị quyết tước quyền miễn trừ đối với thủ lĩnh phe đối lập Guaido theo đề nghị của Tòa án Công lý Tối cao (TSJ) vì vi phạm lệnh cấm xuất cảnh trong thời gian bị điều tra về cáo buộc tiếm quyền hành pháp.

Các cơ quan bảo vệ pháp luật như Bộ Tư pháp và TSJ sẽ có trách nhiệm tiếp tục tiến trình tố tụng đối với những vi phạm của Guaido theo đúng trình tự pháp luật.
Ngày 30-4, thủ lĩnh đối lập Guaido đã xuất hiện trong một cuốn băng video bên cạnh một số binh sỹ mang vũ khí hạng nặng và tuyên bố bắt đầu “giai đoạn cuối cùng” trong kế hoạch lật đổ Tổng thống Maduro. Họ đã bắn hơi cay vào một đường cao tốc gần căn cứ không quân ở thủ đô Caracas.

Tổng thống đương nhiệm Maduro cho rằng đây là một âm mưu đảo chính do Mỹ và các thế lực thù địch bên ngoài đứng sau.

Cùng ngày 30-4, Bộ trưởng Quốc phòng Venezuela Vladimir Padrino Lopez khẳng định, quân đội đứng về phía Tổng thống Nicolas Maduro, đồng thời lên án thủ lĩnh đối lập Juan Guaido là kẻ "phản quốc".

Ngày 1-5, Tổng thống Venezuela N.Maduro tuyên bố âm mưu đảo chính bất thành là minh chứng cho thấy đó không phải là phương thức đem lại hòa bình cho đất nước. Tổng thống N.Maduro tuyên bố, các tướng lĩnh trong lực lượng vũ trang và các đơn vị quân đội trên cả nước khẳng định sẽ tiếp tục trung thành tuyệt đối với nhân dân, hiến pháp và tổ quốc, bất chấp sự tham gia của hơn 20 binh sĩ vào âm mưu đảo chính bất thành.

Trong một thông điệp trên mạng xã hội Twitter, Tổng thống Maduro cũng kêu gọi nhân dân xuống đường tuần hành bảo vệ cách mạng, giữ tinh thần thép để bảo đảm thắng lợi của hòa bình trước những hành động bạo lực.

Thông tin từ Bộ Tổng tham mưu Lực lượng vũ trang quốc gia Bolivar (FANB) khẳng định, tất cả các đơn vị thuộc 8 quân khu quốc phòng toàn diện trên lãnh thổ Venezuela vẫn hoạt động bình thường và sẽ tiếp tục tuân thủ hiến pháp dưới sự chỉ huy của các tướng lĩnh trung thành với Tổng thống Maduro.

Ngày 2-5, các nước thành viên Phong trào Không liên kết (NAM) kêu gọi tôn trọng chủ quyền của Venezuela, đồng thời từ chối can thiệp vào vấn đề nội bộ của quốc gia Nam Mỹ này. Phát biểu tại cuộc họp của NAM, các nước thành viên đã phản đối âm mưu đảo chính ngày 30-4 vừa qua tại Venezuela do phe cánh hữu được nước ngoài hậu thuẫn thực hiện.

Cùng ngày, Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ M.Pompeo đã có cuộc điện đàm với người đồng cấp Nga S.Lavrov để thảo luận về những diễn biến căng thẳng tại Venezuela. Bộ Ngoại giao Nga ra tuyên bố cho biết, việc Mỹ can thiệp vào công việc nội bộ của nước khác và đe dọa lãnh đạo của nước đó là vi phạm luật pháp quốc tế. Bộ trưởng Ngoại giao Nga khẳng định, chỉ có người dân Venezuela mới có quyền quyết định số phận của mình và để làm được điều đó cần phải tiến hành đối thoại giữa tất cả các lực lượng chính trị tại Venezuela.

Mỹ chấm dứt cơ chế miễn trừ trong lệnh trừng phạt Iran, thị trường dầu mỏ trở nên khó đoán định


Theo Reuters, ngày 2-5, Mỹ chính thức chấm dứt việc miễn trừ trừng phạt đối với tám quốc gia và vùng lãnh thổ nhập khẩu dầu thô từ Iran. Theo yêu cầu của Mỹ, các khách hàng của Iran phải ngừng mua dầu mỏ của nước này kể từ ngày 1-5 hoặc sẽ phải đối mặt các biện pháp trừng phạt.

Cùng ngày, Hàn Quốc chính thức ngừng nhập khẩu dầu thô từ Iran. Chính phủ Hàn Quốc đã nỗ lực đàm phán với Mỹ để được gia hạn miễn trừ trừng phạt, song Washington giữ nguyên lập trường. Dầu thô mà Hàn Quốc nhập chủ yếu từ Iran không phải là loại dầu thô thông thường, mà là "khí ngưng tụ", được sử dụng làm nguyên liệu sản xuất các chế phẩm hóa dầu.

Qatar bày tỏ sự phản đối trước quyết định của Mỹ nhằm ngăn chặn hoạt động xuất khẩu dầu mỏ của Iran, đồng thời cho rằng các động thái trừng phạt đơn phương là "không khôn ngoan" vì có thể đe dọa các quốc gia phụ thuộc vào nguồn cung dầu mỏ. Qatar cho rằng, Mỹ không nên kéo dài các lệnh trừng phạt nhằm vào Iran vì sẽ gây ra tác động bất lợi đối với các quốc gia đang nhập khẩu dầu mỏ của nước này.

Tháng 11-2018, chính quyền Mỹ đã áp dụng lệnh trừng phạt nhằm vào các lĩnh vực kinh tế mũi nhọn của Iran, bao gồm xuất khẩu dầu mỏ, vận tải biển và ngân hàng. Theo lệnh trừng phạt này, hơn 700 cá nhân và tổ chức của Iran, trong đó có nhiều ngân hàng và các doanh nghiệp lớn nằm trong diện bị cấm vận.

Trong lĩnh vực xuất khẩu dầu mỏ, Mỹ tuyên bố sẽ trừng phạt tất cả các quốc gia nhập khẩu dầu từ Iran, ngoại trừ 8 quốc gia và vùng lãnh thổ bao gồm Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ, Đài Loan (Trung Quốc), Thổ Nhĩ Kỳ, Italia và Hy Lạp. Trong thời hạn 180 ngày để tìm kiếm nguồn cung thay thế, 8 quốc gia và vùng lãnh thổ nói trên vẫn được phép nhập khẩu dầu từ Iran, nhưng với số lượng hạn chế.

Tháng trước, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cho biết, Mỹ sẽ không kéo dài thời gian áp dụng quy chế miễn trừ sau thời hạn ngày 2-5-2019 và khuyến cáo các quốc gia này cần giảm dần lượng dầu nhập khẩu từ Iran về mức 0.

Việc Mỹ chính thức áp dụng quy chế miễn trừ trong lệnh trừng phạt Iran hiện chưa có tác động mạnh tới thị trường dầu mỏ. 

Ngày 2/5 giá dầu mỏ thế giới có xu hướng giảm nhẹ, với mức giảm khoảng 0,5% so với thời điểm chốt phiên giao dịch hôm 1/5. Trong đó, giá dầu WTI được giao dịch ở mức 63,28 USD/thùng và giá dầu Brent dao động quanh mức 71,81 USD/thùng.

Trong quý I năm 2019, giá dầu thế giới đã ghi nhận đà tăng mạnh nhất tính theo quý kể từ năm 2009 và tiếp tục tăng mạnh trong tháng 4 vừa qua. Giá dầu thế giới đã chạm các mức "đỉnh" của sáu tháng trong các phiên giao dịch tuần cuối tháng 4 vừa qua do lo ngại nguồn cung bị thắt chặt. Tuy nhiên, triển vọng giá dầu đang trở nên khó đoán khi Tổng thống Mỹ D.Trump gây sức ép đòi Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) nâng sản lượng để "hạ nhiệt" giá xăng dầu, trong khi các nước xuất khẩu dầu mỏ "nói không" với yêu cầu của người đứng đầu Nhà trắng.

Tổng thống Nga V.Putin trong phát biểu bên lề Diễn đàn cấp cao hợp tác "Vành đai và Con đường" lần thứ hai tại Trung Quốc vừa qua đã tuyên bố, nước này sẽ không nâng sản lượng khai thác dầu mỏ ngay sau khi Mỹ chấm dứt quy chế miễn trừ trừng phạt những nước và vùng lãnh thổ mua dầu thô của Iran từ tháng 5 tới. Ông Putin khẳng định rằng, Nga và OPEC đã đạt thỏa thuận duy trì sản lượng khai thác dầu mỏ ở một mức nhất định và thỏa thuận này có hiệu lực đến tháng 7 tới. Các đối tác của Nga, bao gồm cả A-rập Xê-út, sẽ không rút khỏi bất cứ thỏa thuận nào trong khuôn khổ OPEC. Trước đó, A-rập Xê-út, nước xuất khẩu dầu mỏ hàng đầu của OPEC, cũng khẳng định không có kế hoạch nâng sản lượng dầu mỏ ngay sau quyết định nêu trên của Mỹ. Các nguồn tin báo chí Mỹ và Trung Ðông dẫn lời Bộ trưởng Năng lượng A-rập Xê-út K.Pha-li cho biết, việc điều chỉnh sản lượng khai thác của nước này sẽ dựa vào biến động của thị trường dầu mỏ, chứ không phải dựa trên giá dầu.

Trong bối cảnh Mỹ cùng các nước xuất khẩu dầu mỏ vẫn đang "giằng co" về bài toán sản lượng dầu như trên, giá "vàng đen" hiện trở nên rất khó dự báo. Theo các nhà phân tích, việc triển vọng giá dầu năm nay không rõ ràng đang khiến thị trường cũng như các nền kinh tế ít nhiều hoang mang, bởi rất khó có thể xây dựng kế hoạch sản xuất, kinh doanh và phát triển kinh tế một cách chủ động và chính xác dựa trên những thông tin không rõ ràng từ thị trường dầu mỏ.

Fed quyết định giữ nguyên lãi suất cơ bản


Ngày 1-5 (theo giờ địa phương), Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã quyết định giữ nguyên lãi suất cơ bản ở mức 2,25% - 2,5%.

Trong thông cáo được ban hành sau cuộc họp chính sách kéo dài 2 ngày, Fed nhận định nền kinh tế Mỹ tiếp tục tăng trưởng, thị trường việc làm được mở rộng và tỷ lệ lạm phát có thể tăng cao hơn.

Phát biểu tại cuộc họp báo, Chủ tịch Fed Jerome Powell cho biết, lập trường chính sách của FED tại thời điểm này là phù hợp và  chưa cần phải điều chỉnh lãi suất theo bất kỳ hướng nào.

Quyết định giữ nguyên lãi suất của Fed được đưa ra chỉ một ngày sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi cơ quan này hạ lãi suất cơ bản khoảng 1 điểm phần trăm.

Trên mạng xã hội Twitter, Tổng thống Trump cho rằng, nếu lãi suất giảm xuống, nền kinh tế Mỹ sẽ tăng trưởng mạnh mẽ hơn. Theo ông Trump, hiện Trung Quốc đang giữ lãi suất ở mức thấp để hỗ trợ nền kinh tế, trong khi Fed đã nhiều lần nâng lãi suất, mặc dù tỷ lệ lạm phát vẫn ở mức thấp.

Trong năm 2018, Fed đã 4 lần nâng lãi suất, tuy nhiên, bước sang năm 2019, cơ quan này chưa thực hiện lần điều chỉnh lãi suất nào. 

Fed cho biết sẽ tiếp tục giữ quan điểm kiên nhẫn, theo dõi sát tình hình kinh tế Mỹ, kinh tế toàn cầu và chỉ khi nào xuất hiện xu hướng rõ ràng trên thị trường việc làm và lạm phát mới đưa ra quyết định điều chỉnh lãi suất.

Tín hiệu tích cực từ vòng đàm phán thương mại mới Mỹ - Trung


Ngày 1-5, Trung Quốc và Mỹ đã bắt đầu vòng đàm phán thương mại mới ở thủ đô Bắc Kinh.

Đoàn đàm phán của Mỹ do Bộ trưởng Tài chính Steven Mnuchin cùng Đại diện Thương mại Robert Lighthizer dẫn đầu. Hai bên sẽ tiến hành các cuộc thảo luận kéo dài cả ngày. Sau vòng đám phán này, tuần tới, Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc sẽ tới Washington để tham dự vòng đàm phán tiếp theo, được cho là vòng cuối cùng của quá trình đàm phán.

Sau khi liên tục áp đặt các biện pháp thuế quan "ăn miếng trả miếng", gây ra các tổn thất hàng tỷ USD cho cả hai bên, làm gián đoạn chuỗi cung ứng hàng hóa và tác động tiêu cực tới thị trường tài chính, giới chức Mỹ và Trung Quốc đã ngồi vào bàn đàm phán để tìm kiếm thỏa thuận giúp chấm dứt cuộc chiến thương mại. Cả Bắc Kinh và Washington đều cho biết đã đạt tiến triển trong đàm phán về các vấn đề như sở hữu trí tuệ và chuyển giao công nghệ bắt buộc.

Tuy nhiên, Washington khẳng định, các vấn đề chính mà hai bên cần thống nhất là một cơ chế thực thi thỏa thuận và lộ trình dỡ bỏ các biện pháp thuế quan mà hai bên đã áp đặt nhằm vào nhau. Trong khi đó, giới chức Bắc Kinh khẳng định, dù họ đánh giá cơ chế thực thi thỏa thuận là quan trọng, nhưng phải đảm bảo cơ chế này có tác động hai chiều, không thể chỉ nhằm hạn chế Trung Quốc.

Theo giới phân tích, sự nhượng bộ lẫn nhau trong các vòng đàm phán trước được xem là những yếu tố tích cực đẩy các bên xích lại gần nhau trong lần gặp nhau này. Với Trung Quốc, việc thông qua luật mới về đầu tư nước ngoài, theo đó cam kết tăng cường bảo vệ các nhà đầu tư là những minh chứng cho thấy mức độ nghiêm túc của nước này nhằm giải quyết một trong những vấn đề khó khăn nhất liên quan quyền sở hữu trí tuệ.

Cùng với đó, Bắc Kinh còn cam kết giảm thặng dư thương mại với Mỹ xuống còn 0% trong vòng 6 năm cũng như sẽ duy trì tỷ giá hối đoái đồng nhân dân tệ ở mức chấp nhận được. Mỹ cũng giảm nhẹ các yêu cầu với Trung Quốc trong đàm phán, theo đó, Washington không áp đặt các yêu cầu nghiêm ngặt liên quan đến việc Trung Quốc trợ cấp cho các doanh nghiệp. 

Những tín hiệu tích cực phát đi từ cả hai phía trong vài tuần qua cho thấy, nỗ lực nhằm giải quyết cuộc chiến “hao tiền tốn của” giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới đang được đền đáp. Sự nhượng bộ từ cả Washington và Bắc Kinh đã phần nào cởi nút thắt cho những bất đồng tưởng chừng không thể thu hẹp, thậm chí khai thông từng phần những vấn đề nhạy cảm, mà trước đó không bên nào muốn động tới.

Nhật Bản: Khởi đầu thời kỳ Lệnh Hòa


Sáng 1-5, Hoàng Thái tử Naruhito đã lên ngôi Hoàng đế ở Nhật Bản với niên hiệu Reiwa (Lệnh Hòa), có nghĩa là “Sự hòa hợp tốt đẹp”, tại một buổi lễ được tổ chức trang trọng ở Tokyo.

Việc Hoàng Thái tử Naruhito lên ngôi Nhật hoàng đã mang lại tâm lý tích cực cho người dân Nhật Bản.

Theo dự kiến, lễ đăng quang chính thức của Nhật hoàng Naruhito sẽ được tổ chức vào ngày 22-10 với sự tham dự của khoảng 900 quan khách, trong đó có các nguyên thủ và khách mời đến từ 195 quốc gia.

Sinh ngày 23-2-1960, Nhật hoàng Naruhito là con trai cả của Nhật hoàng Akihito và Hoàng hậu Michiko. Năm 1991, ông được tấn phong làm Hoàng Thái tử vào đúng ngày sinh nhật của mình. Ông chính thức lên ngôi và trở thành vị Hoàng đế thứ 126 của Nhật Bản sau khi Nhật hoàng Akihito thoái vị vào ngày 30-4 vì tuổi cao và sức khỏe giảm sút. Ðây là vị hoàng đế đầu tiên chủ động thoái vị trong hơn 200 năm qua ở Nhật Bản, qua đó khép lại thời kỳ Bình Thành để mở ra một giai đoạn mới với niên hiệu Lệnh Hòa.

Theo Hiến pháp hiện nay của Nhật Bản, Nhật hoàng là “biểu tượng của quốc gia và của hòa hợp dân tộc”.

Tân Nhật hoàng 59 tuổi không chỉ là Nhật hoàng đầu tiên chào đời sau Thế chiến 2, Nhật hoàng đầu tiên được cha mẹ đích thân nuôi dạy mà còn là vị quân chủ đầu tiên của Nhật Bản du học ở nước ngoài.

Với kinh nghiệm nhiều năm ở nước ngoài, Tân Nhật hoàng được kỳ vọng có thể mang đến một viễn cảnh toàn cầu hơn, giúp Nhật Bản kết nối mạnh mẽ hơn với thế giới.  

Tổng thống Nga thông qua luật bảo đảm hoạt động an toàn của mạng Internet Nga


Ngày 1-5, Tổng thống LB Nga đã ký thông qua luật về việc bảo đảm sự hoạt động ổn định của mạng Internet Nga (Runet) trong trường hợp Nga bị ngắt kết nối với cơ sở hạ tầng mạng toàn cầu World Wide Web. Sắc lệnh của ông Putin đã được đăng tải trên cổng thông tin luật pháp của Nga.

Theo đạo luật này, trong trường hợp xuất hiện mối đe dọa đối với sự ổn định, an toàn và toàn vẹn của mạng Internet trên lãnh thổ Nga, Cơ quan Giám sát Viễn thông, Công nghệ thông tin và Thông tin đại chúng LB Nga sẽ thực hiện việc "tập trung hóa các hoạt động của mạng truyền thông chung".

Chính phủ Nga sẽ phê chuẩn lệnh thực hiện việc này và sẽ xác định các loại mối đe dọa và các biện pháp để ngăn chặn chúng. Đặc biệt, chính phủ Nga sẽ xác định "các trường hợp quản lý phần cứng để chống lại các mối đe dọa và truyền đạt các mệnh lệnh bắt buộc". Đồng thời, chính phủ cũng sẽ "xác định các điều kiện và trường hợp các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông có quyền không chuyển các lưu lượng truy cập qua các phần cứng chống lại các mối đe dọa".

Cơ quan Giám sát Viễn thông, Công nghệ thông tin và Thông tin đại chúng LB Nga sẽ cung cấp miễn phí các thiết bị phần cứng cần thiết cho các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông. Cơ quan này cũng sẽ xác định các thông số kỹ thuật để cài đặt các hệ thống này và các yêu cầu để sử dụng chúng trong các mạng viễn thông.

Một khi Cơ quan Giám sát Viễn thông, Công nghệ thông tin và Thông tin đại chúng LB Nga tiến hành việc tập trung hóa hoạt động của mạng viễn thông chung, các nhà cung cấp dịch vụ đã sử dụng các phần cứng được cung cấp sẽ được miễn trừ nghĩa vụ phải chặn các thông tin bị cấm như trong giai đoạn thông thường.

Theo các nhà chức trách Nga, Luật Internet chủ quyền là cần thiết nhằm bảo đảm an ninh mạng. Dự kiến, luật mới bắt đầu có hiệu lực vào ngày 1-11.

(TTGCVT tổng hợp)

Trung Tâm Thông Tin Công nghiệp và Thương Mại - Bộ Công Thương(VITIC)
Giấy phép của Bộ Thông tin và Truyền thông số 93/GP-TTĐT cấp ngày 9/7/2015.
Địa chỉ: Tầng 5, Tòa nhà Bộ Công thương, 655 Phạm văn Đồng, Quận Bắc Từ liêm, Hà nội . 
Điện thoại: (024) 39746023/39780280/39745193/  - Fax: (024) 39762593 
Email:ttgcvattu1989@gmail.com