Giai phap tiet kiem
Chọn năm phát hành:
Chọn số báo
Tiêu điểm kinh tế - chính trị thế giới tuần từ 4 - 8/6/2018
Cập nhật: 8-6-2018

Tuần qua, Mỹ, Triều Tiên và Singapore đang nỗ lực chuẩn bị cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Triều, Tây Ban Nha có nội các mới, Thủ tướng A.Merkel ủng hộ đề xuất thành lập Quỹ Tiền tệ Châu Âu, ... là những tín hiệu tích cực, khơi dậy niềm hy vọng về một nền hòa bình, ổn định lâu dài cho nhiều quốc gia và khu vực. Bên cạnh đó, thế giới vẫn còn nhiều vấn đề căng thẳng, chưa thể giải quyết một sớm một chiều như đối đầu thương mại Nga - Mỹ, nguy cơ về một cuộc xung đột nếu thỏa thuận hạt nhân ký năm 2015 giữa Iran và các cường quốc, có tên gọi đầy đủ là Kế hoạch Hành động chung toàn diện (JCPOA) bị hủy bỏ.…

Nỗ lực chuẩn bị cuộc gặp cấp cao Mỹ - Triều Tiên


Chỉ còn chưa đầy một tuần nữa, hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Triều chính thức diễn ra tại Singapore. Thời gian cùng địa điểm diễn ra hội nghị đã được ấn định. Nước chủ nhà Singapore vì thế cũng đang gấp rút hoàn thành những khâu chuẩn bị cuối cùng để bảo đảm sự kiện lịch sử này có thể diễn ra thành công.

Với vai trò chủ nhà, Singapore sẽ chịu trách nhiệm về an ninh tổng thể tại hội nghị. Trong thông cáo báo chí phát đi ngày 6-6, cảnh sát Singapore cho biết sẽ thiết lập các "khu vực sự kiện đặc biệt" từ ngày 10 đến 14-6 theo Đạo luật Trật tự công cộng của nước này. Theo đó, khách sạn Capella trên đảo du lịch Sentosa, nơi sẽ diễn ra hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Triều và khách sạn Shangri-La, địa điểm nhiều khả năng là nơi nghỉ của Tổng thống Mỹ Donald Trump, cùng hàng loạt các tuyến đường trung tâm gồm Tanglin, Newton và Orchard, nơi đặt trụ sở của Bộ Ngoại giao Singapore và Đại sứ quán Mỹ, đều nằm trong danh sách “khu vực sự kiện đặc biệt”. 

Theo một số quan chức ngoại giao thân cận với nguồn tin an ninh tại Singapore, mặc dù Tổng thống Mỹ D.Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đều có lực lượng bảo vệ riêng tháp tùng từ trong nước, nhưng nước chủ nhà Singapore vẫn triển khai lực lượng an ninh tinh nhuệ là các chiến binh Gurkha đến từ Nepal, để bảo đảm an toàn cho địa điểm diễn ra cuộc gặp thượng đỉnh, các tuyến đường và khách sạn trong khu vực.

Bên cạnh đó, nước chủ nhà cũng dự kiến sắp xếp một trung tâm báo chí tại tòa nhà F1 ở trung tâm Singapore, nơi được trang bị đầy đủ các khu vực chức năng để phục vụ nhu cầu làm việc, ăn uống và nghỉ ngơi của các phóng viên đến đưa tin. Được biết, khoảng 3.000 phóng viên báo chí quốc tế và Singapore đã đăng ký tham dự sự kiện. 

Dự kiến tại cuộc gặp thượng đỉnh này, Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un sẽ ký thỏa thuận chấm dứt chiến tranh Triều Tiên, một động thái chính trị mang tính biểu tượng mở đường cho một nền hòa bình trên bán đảo Triều Tiên. Bên cạnh đó, Tổng thống Mỹ cũng bày tỏ hy vọng một ngày nào đó, Washington sẽ bình thường hóa quan hệ với Bình Nhưỡng. Ông Donald Trump tiết lộ, nếu hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Triều thành công tốt đẹp, ông sẽ mời nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un thăm Nhà Trắng.

Tuyên bố của Tổng thống Donald Trump được đưa ra tại cuộc họp báo chung với Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe sau cuộc hội đàm giữa hai nhà lãnh đạo tại Nhà Trắng. Tại cuộc hội đàm, hai nhà lãnh đạo Mỹ - Nhật đã thảo luận về nhiều chủ đề được quan tâm như hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Triều, quan hệ thương mại và đầu tư.

Trong một diễn biến liên quan, truyền thông Hàn Quốc cho rằng, nếu hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Triều Tiên ở Singapore vào ngày 12/6 tới diễn ra thành công, Trung Quốc sẽ đổ một số tiền lớn đầu tư vào quốc gia láng giềng Triều Tiên.

Hồi đầu tháng Năm, nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đã có chuyến thăm tới thành phố cảng Đại Liên thuộc tỉnh Liêu Ninh của Trung Quốc để họp bàn với nhà lãnh đạo Tập Cận Bình. Theo giới truyền thông, ông Kim gặp ông Tập để tham vấn về kế hoạch tổ chức cuộc họp thượng đỉnh với Tổng thống Mỹ Donald Trump ở Singapore.

Tuy nhiên, một nguồn tin chia sẻ với nhật báo Joongang của Hàn Quốc rằng, ông Kim đã đề nghị ông Tập đầu tư vốn vào cơ sở hạ tầng tại Bình Nhưỡng và 3 thành phố chủ chốt khác của Triều Tiên. Những dự án này sẽ ngay lập tức được triển khai nếu như cuộc gặp giữa ông Kim và ông Trump diễn ra thành công.

Cũng trong tháng Năm, phát biểu trước phái đoàn Triều Tiên, ông Tập khẳng định Bắc Kinh ủng hộ chương trình đối thoại giữa Mỹ - Triều, hoạt động cải thiện quan hệ Hàn – Triều cũng như những nỗ lực giải trừ hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên. Ông Tập còn nhấn mạnh, “Trung Quốc ủng hộ những nỗ lực phát triển kinh tế và cải thiện chất lượng đời sống người dân của chính phủ Triều Tiên”.

Đề xuất thành lập Quỹ Tiền tệ Châu Âu: Tăng cường khả năng xử lý khủng hoảng


Sau nhiều tháng chần chừ trước các đề xuất về việc cải cách Liên minh Châu Âu (EU), Thủ tướng Đức Angela Merkel vừa có câu trả lời về một đề xuất đang được mong đợi.

Cụ thể, Thủ tướng A.Merkel ủng hộ đề xuất của Tổng thống Pháp về thành lập Quỹ Tiền tệ Châu Âu (EMF). Bà A.Merkel nhận định, Cơ chế Ổn định Châu Âu (ESM) vốn chịu trách nhiệm giám sát các khoản cứu trợ tài chính cho những nước thành viên gặp vấn đề lớn về nợ công như Hy Lạp, không đủ khả năng bảo vệ khu vực đồng tiền chung Châu Âu (Eurozone) khỏi các cuộc khủng hoảng. Theo nhà lãnh đạo Đức, ngoài liên minh về ngân hàng và thị trường vốn, Eurozone cần nâng cấp ESM thành EMF, có khả năng hỗ trợ quốc gia thành viên đang gặp khó khăn về nợ công với một loại tín dụng ngắn hạn, khoảng 5 năm, cho các nước gặp khó khăn. Nếu cả khu vực gặp nguy hiểm, EMF phải có khả năng cung cấp tín dụng dài hạn và là điều kiện để thực hiện các cải cách cơ cấu.

Thực tế, một trong những thách thức mà EU phải đối diện nhiều năm qua là làm cách nào để bảo vệ Eurozone khỏi lâm vào khủng hoảng. Nhất là sau sự kiện Hy Lạp trước nguy cơ vỡ nợ và Italia đang chật vật với món nợ công khổng lồ. Đặc biệt, sau khi Anh quyết định rời khỏi khối, EU nhận ra việc cần khẩn cấp xây dựng một liên minh thị trường vốn trong khu vực Eurozone để các chủ thể kinh tế tìm tài trợ trên thị trường vốn dễ dàng hơn thay vì phải viện đến các khoản vay từ ngân hàng. Bằng cách tạo ra quỹ riêng, Eurozone sẽ tăng cường liên kết trong khối và nhờ đó dễ phục hồi trước những cú sốc tài chính. Ư

Hầu hết các quốc gia EU đều đồng thuận về sự cần thiết của EMF, tuy còn có ý kiến băn khoăn về tính pháp lý của EMF, do lo ngại làm mất tính độc lập của ESM và đặt nó dưới sự chi phối của các tổ chức thuộc EU, thay vì các quốc gia thành viên. Vấn đề này vì thế cực kỳ nhạy cảm đối với Đức, vốn là nước đóng góp lớn nhất cho ESM. Bên cạnh đó, một số quốc gia như Hà Lan và Phần Lan lo ngại một mô hình hỗ trợ chung như vậy sẽ khiến các chính phủ trở nên chủ quan hơn vì đã có vốn "chống lưng" trong trường hợp gặp khó khăn về tài chính. Tuy nhiên, Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) Christine Lagarde cho rằng, những lo ngại này là chính đáng nhưng có thể loại bỏ nếu việc trích vốn được thực hiện dựa trên những đánh giá về việc quốc gia thành viên đã tuân thủ các quy định tài khóa chung của toàn khối.

Trong bối cảnh hiện nay, các lãnh đạo EU đang lo ngại trước việc lực lượng hoài nghi Châu Âu lên nắm quyền tại Italia và Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy phải từ chức do liên quan đến vụ bê bối tham nhũng. Trong khi đó, quan hệ giữa các nước Châu Âu với đồng minh lâu năm bên kia Đại Tây Dương ngày càng khó khăn do bất đồng trong một loạt vấn đề, đặc biệt là thỏa thuận hạt nhân Iran cũng như nguy cơ chiến tranh thương mại sau quyết định của Washington tăng thuế nhập khẩu đối với sản phẩm thép và nhôm của EU.

Với những quan ngại về tương lai của EU, tuyên bố của bà A.Merkel được xem như tín hiệu quan trọng trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh EU diễn ra vào cuối tháng 6 này, để tìm sự đồng thuận trong cuộc cải tổ Eurozone mạnh mẽ nhất. Hội nghị này là cơ hội cuối cùng trước cuộc bầu cử nghị viện Châu Âu diễn ra vào tháng 5-2019 để đưa ra các dự án khả thi và thuyết phục các cử tri Châu Âu đang hoài nghi về khả năng thực hiện các cam kết của khối. Theo Phó Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Valdis Dombrovskis, những biện pháp trên sẽ giúp bảo đảm nền kinh tế của các nước thành viên ổn định và mạnh mẽ hơn, cũng như củng cố khả năng xử lý khủng hoảng của EU.

Tổng thống Nga ký ban hành đạo luật đáp trả Mỹ và đồng minh


Ngày 4-6, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ký ban hành dự luật chống các biện pháp trừng phạt của Mỹ và đồng minh.

Theo đài Sputnik, trước đó, dự luật này đã được Hạ viện Nga thông qua tại phiên họp thông qua chi tiết vào ngày 22-5. Mục tiêu chính của dự luật này là nhằm bảo vệ quyền lợi của Nga trước “những hành động không thân thiện”, như việc Mỹ và các quốc gia đồng minh của Washington áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế và chính trị lên Moscow.

Hội đồng Liên bang (Thượng viện) Nga đã nhất trí phê chuẩn dự luật này hôm 30-5.

Đạo luật này do một nhóm nghị sĩ Nga đứng đầu, Chủ tịch Đuma Quốc gia Vyacheslav Volodin bảo trợ. Theo đạo luật trên, Chính phủ Nga được phép áp dụng nhiều biện pháp đáp trả khác nhau, song các hàng hóa thiết yếu không thể sản xuất được tại Nga sẽ được miễn trừ. 

Ngoài ra, lệnh trừng phạt trên cũng không áp đặt đối với những mặt hàng do công dân Nga và người nước ngoài mang vào Nga vì mục đích sử dụng cá nhân.

Từ cuộc xung đột tại miền Đông Ukraine và nội chiến Syria đến nay, Mỹ và nhiều nước đồng minh phương Tây đã “thay phiên” nhau áp đặt các lệnh trừng phạt nhằm vào hàng loạt cá nhân và doanh nghiệp Nga.

Nga đã nhiều lần tuyên bố rằng các lệnh trừng phạt của Mỹ và phương Tây là phản tác dụng và làm suy yếu ổn định toàn cầu.

Pháp khẳng định lại cam kết duy trì JCPOA


Thế giới tuần qua cũng chứng kiến những hành động gấp rút, nhằm cứu bản thỏa thuận hạt nhân lịch sử đang cận kề bờ vực phá sản. Tại cuộc họp của Nhóm P5+1 ở Viên (Áo), lần đầu sau khi Mỹ rút đi, giới chức năm nước thành viên còn lại cùng Iran tái khẳng định: Phải duy trì thỏa thuận hạt nhân, vì lợi ích của tất cả các bên. Quan điểm này được bàn thảo và nhất trí tại cuộc họp Hội đồng Đối ngoại Liên hiệp châu Âu (EU), cũng như tại cuộc hội đàm giữa Tổng thống Pháp Emmanuel Macron với Tổng thống Nga V.Putin. Tổng thống E.Macron kêu gọi các bên liên quan ổn định tình hình để tránh leo thang căng thẳng dẫn đến nguy cơ xung đột. Ông khẳng định lại cam kết của Paris duy trì JCPOA nhằm kiểm soát chương trình phát triển hạt nhân của Tehran. Về quyết định mở rộng cơ sở hạ tầng hạt nhân của Iran, ông Macron cho rằng kế hoạch này không vi phạm các cam kết trong khuôn khổ JCPOA.

Trên cơ sở đánh giá tích cực của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) về việc Iran tuân thủ các cam kết, EU thể hiện rõ quyết tâm duy trì bản thỏa thuận, dù khó khăn.

Các nước cũng tìm cách đối phó các lệnh trừng phạt mới của Mỹ nhằm vào Iran. Tuy nhiên, bất đồng vẫn chưa được giải quyết khi Iran đòi hỏi được “bù đắp” chỗ trống do Mỹ để lại, bằng một gói hỗ trợ kinh tế.

Trước đó, Iran đã thông báo với Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) về việc sẽ tăng công suất làm giàu urani trong những giới hạn mà JCPOA đặt ra. Liên hiệp châu Âu (EU) tuyên bố, đánh giá ban đầu chỉ ra rằng quyết định của Iran không vi phạm thỏa thuận hạt nhân.

(TTGCVT tổng hợp)

 

Trung Tâm Thông Tin Công nghiệp và Thương Mại - Bộ Công Thương(VITIC)
Giấy phép của Bộ Thông tin và Truyền thông số 93/GP-TTĐT cấp ngày 9/7/2015.
Địa chỉ: Tầng 5, Tòa nhà Bộ Công thương, 655 Phạm văn Đồng, Quận Bắc Từ liêm, Hà nội . 
Điện thoại: (024) 39746023/39780280/39745193/  - Fax: (024) 39762593 
Email:ttgcvattu1989@gmail.com